2. Beylikler Dönemi İle İlgili Bilgi

Konusu 'Soru ve cevaplar' forumundadır ve Demir tarafından 2 Ocak 2014 başlatılmıştır.

  1. 2. Beylikler Dönemi hakkında Bilgi

    II. BEYLİKLER DÖNEMİ


    1243'deki Kösedağ Savaşı ile Anadolu'da Türklerin siyasi birlikleri bozulmuş, Moğollar Anadolu Selçuklularının himayesi altındaki Türkmen aşiretlerini güçlendirerek beylik hâline getirmişlerdir. Haçlı seferleri sırasında Bizans İmparatorluğumun eline geçen Batı Anadolu bölgesine sahip olan Türkmenler de bu bölgede bağımsız hâle gelmişlerdir. Böylece XIV. yüzyılda Anadolu'da birçok bağımsız beylik ortaya çıkmıştır.

    Osmanoğulları (1302 -1922)
    Oğuzların Kayı boyuna mensuplardır. Anadolu'ya geldikten kısa bir süre sonra Anadolu Selçuklu hükümdarı I. Alaattin Keykubad tarafından Ankara yakınlarındaki Karacadağ bölgesine yerleştirilmişlerdir. Ardından Ertuğrul Bey önderliğinde Söğüt-Domaniç dolaylarına gelerek uç beyliği olmuşlardır. Ertuğrul Bey'in ölümünden sonra Osman Bey başa geçmiştir. 1308'de Anadolu Selçuklu Devleti'nin yıkılmasıyla tam bağımsız hâle gelmiş ve 1922'ye kadar siyasi varlığını korumuştur.

    Karamanoğulları (1256 -1487)
    Oğuzların Afşar, boyuna mensuplardır. I. Alaattin Keykubad tarafından Ermenek (İçel) dolaylarına yerleştirilmişlerdir. Bu bölgede oldukça güçlenerek beylik hâline gelmişlerdir. Karaman Bey tarafından kurulan beylik Selçuklularla ve Moğollarla mücadele etmiştir. Resmî yazışmaların Türkçe yapılmasını sağlayarak Türk dilinin gelişmesini sağlamışlardır.

    Kendilerini Anadolu Selçuklularının devamı olarak gören Karamanoğulları Osmanlılarla en fazla mücadele eden beylik olmuştur. İlk savaşlarını Osmanlılarla yapmışlardır. Yıldırım Bayezıd tarafından Osmanlı Devleti'ne bağlanan beylik, Ankara Savaşı'ndan sonra yeniden kurulunca Fatih Sultan Mehmet tarafından yeniden Osmanlı hâkimiyetine alınmıştır. (1487)

    Germiyanoğulları (1299-1429)
    XIII. yüzyılda Selçuklular tarafından Malatya dolaylarına yerleştirilen Germiyanlılar, daha sonra Kütahya ve çevresine gelerek beylik olmuşlardır. Karamanoğulları ile mücadele etmekten kaçınarak Osmanlılara yaklaşmışlardır. 1390 yılında Yıldırım E Bayezıd zamanında toprakları çeyiz olarak Os- manlıya geçen beylik Ankara Savaşı'ndan sonra yeniden canlanmıştır. Ancak H. Murat tarafından 1429'da Osmanlıya bağlanmıştır

    Karesioğulları (1308 -1360)
    Anadolu Selçuklu Devleti'nde uç beyi olan Karesi Bey tarafından Balıkesir-Çanakkale dolaylarında kurulmuştur. Donanmaya sahip olan ve denizcilikte önemli bir yere gelen Karesioğulları, Bizans'a karşı mücadele etmişti. Beyliğin tamamı I. Murat tarafından 1360'da Osmanlıya bağlanmıştır. Osmanlı Devleti'ne bağlanan ilk beyliktir.

    Menteşeoğulları (1261 -1471)
    Muğla ve çevresinde Menteşe Bey tarafından kurulmuştur. Denizcilikte ileri giden Menteşeoğulları Rodos Adası'nın bir kısmını ele geçirmişlerdi. Böylece Ege Denizi'nde önemli başarılar kazanmışlardır. Yıldırım Bayezıd tarafından Osmanlılara bağlanan beylik Ankara Savaşı'ndan sonra yeniden kurulmuştur. II. Murat beyliğe son vermiştir.

    Eşref oğullan (1284 - 1326)
    Merkez Beyşehir olmak üzere kurulmuştur. Selçuklulara bağlı uç beyliği iken bağımsız hâle gelen beylik Moğollar tarafından yıkılmıştır.

    Hamitoğulları (1300 -1423)
    İsparta Göller yöresine Selçuklular tarafından yerleştirildikten sonra beylik hâline gelmişlerdir. I. Murat zamanında beyliğin Eğridir kolu toprakları satın alınarak Osmanlıya bağlanmıştır. Yıldırım Ba-yezıd 1390'da bu beyliği tamamen Osmanlıya bağlamıştır. Ankara Savaşı'ndan sonra yeniden kurulan beylik II. Murat tarafından 1423'de yıkılmıştır.

    Alaiye Beylikleri (1293-1471)
    I. Alaattln Keykubad tarafından fethedilen Alanya, Selçukluların zayıflaması üzerine Karamanoğu-ları'nın eline geçmiştir. Karamanoğuları tarafından 1427'de Memlüklere satılan Alanya, 1471'de Fatih Sultan Mehmet tarafından Memlüklerden kurtarılarak Osmanlı Devleti'ne bağlanmıştır.

    Tacettinoğulları (1328 -1428)
    Samsun (Canik) dolaylarında Tacettin Bey tarafından kurulmuştur. Yıldırım Bayezıd tarafından Osmanlı Devleti'ne bağlanmıştır.

    Candaroğulları = İsfendiyaroğulları (1292-1461)
    Kastamonu-Sinop dolaylarında Candar Bey tarafından kurulmuştur. 1392'de Yıldırım Bayezıd tarafından Osmanlılara bağlanan beylik Ankara Savaşı'ndan sonra yeniden canlanınca Fatih Sultan Mehmet 1461 'de Osmanlı topraklarına katmıştır.

    Aydınoğulları (1308 -1426)
    İzmir-Aydın bölgesinde Aydınoğlu Mehmet Bey tarafından kurulmuştur. Umur Bey zamanında Ege adalarında da hâkimiyet kurmuşlardır. 1390 yılında Yıldırım Bayezıd tarafından Osmanlı 'Devleti'ne bağlanan beylik Ankara Savaşı'ndan sonra yeniden canlanmıştır. Bunun üzerine II. Murat tarafından yeniden Osmanlı hâkimiyetine alınmıştır.

    Sahip Ataoğulları (1275 - 1342)
    Anadolu Selçuklu veziri Sahip Ata'nın oğulları tarafından Denizll-Afyonkarahisar dolaylarında kurulmuştur. Germiyanoğulları tarafından yıkılmıştır.

    Saruhanoğulları (1313 -1410)
    Saruhan Bey tarafından Manisa Merkez olmak üzere kurulmuştur. Yıldırım Bayezıd tarafından yıkılan beylik Ankara Savaşı'ndan sonra yeniden kurulunca 1410 yılında Çelebi Mehmet tarafından Osmanlıya bağlanmıştır.

    Eretna Beyliği (1335 -1381)
    Uygur Türklerinden Eretna Bey tarafından kurulmuştur. Sivas ve Kayseri dolaylarında hüküm sürmüşlerdir. Vezir Kadı Burhanettin tarafından ele geçirilmiş ve ortadan kalkmıştır.

    Kadı Burhanettin Beyliği (1381 -1398)
    Oğuzların Salur boyuna mensuplardır. Eretna Devleti'nde vezir olan Kadı Burhanettin tarafından kurulmuştur. Moğol tehlikesi yüzünden Sivas halkı şehri Yıldırım Bayezıd'a teslim etmiştir. Böylece beylik kısa sürede ortadan kalkmıştır.

    Dulkadiroğulları (1337 -1515)
    Karaca Bey tarafından Maraş - Elbistan dolaylarında kurulmuştur. Önceleri Memlüklere bağlı iken sonradan bağımsız hâle gelmişlerdir. Yavuz Sultan Selim zamanında Turnadağ Savaşı ile Osmanlı Devleti'ne bağlanmıştır.

    Ramazanoğulları (1353- 1608)
    Ramazan Bey tarafından Adana merkez olmak üzere kurulmuştur. Memlüklere bağlı bir beylik iken daha sonra bağımsız hâle gelmişlerdir. 1608'de I. Ahmet zamanında Osmanlı Devleti'nin bir vilayeti hâline getirilmiştir.

    Karakoyunlular (1365 -1469)
    Oğuz boylarına mensuplardır. Bayram Hoca tarafından Erzurum merkez olmak üzere kurulmuş bir Türk Devleti'dir. İran dolaylarında da hâkimiyet kurmuşlardır. Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan tarafından yıkılmışlardır.

    Akkoyunlular (1350 -1502)
    Kara Yölük Osman Bey tarafından Diyarbakır merkez olmak üzere kurulan bir Türk Devleti'dir. Bu bölgenin yönetimi Timur tarafından ikta olarak verilmiştir. Sınırlar Uzun Hasan zamanında Horasan'dan Anadolu'nun içlerine kadar genişlemişti. Uzun Hasan 1473 yılında Fatih Sultan Mehmet'le yaptığı Otlukbeli Savaşı'nı kaybedince devleti yıkılma sürecine girmiş, 1502'de Safeviler tarafından yıkılmıştır.