Bitkiler nasıl fotosentez yaparlar

Konusu 'Ödevmatik' forumundadır ve Demir tarafından 5 Ağustos 2014 başlatılmıştır.

  1. Bitkiler nasıl fotosentez yapar kısaca

    Yeryüzündeki yaşamın itici gücü olan güneş enerjisinin yeşil bitkiler ve bazı canlılarca alınıp kullanılmasına fotosentez denir, "ışıkla üretmek" anlamına ge*lir. Fotosentezde, üzerine güneş ışınları düşen bir bitki bu ışık enerjisini kimyasal enerjiye dönüştürür. Dokularını yenilemek ve onar*mak, başka deyişle büyümek için de bu kimyasal enerjiden yararlanır.
    Fotosentez yeteneği bazı bakterilere, mavi yeşil suyosunlarına ve özellikle yeşil bit*kilere özgüdür. Bitki bu enerjiden yarar*lanarak büyümesini sürdürürken, bir bölü*münü de kimyasal enerji biçiminde hücrelerinde depolar.

    Fotosentezin Kimyasal Açıklaması
    Fotosentez olayının meydana gelebilmesi için gerekli olan maddeler, ışık, klorofil, karbondioksit, canlı organizmadır.
    Fotosentez sürecindeki kimyasal tepkimeler bilim adamlarınca derinlemesine incelenmiş*tir. Pek çok maddenin ve değişik etkenlerin katıldığı uzun ve karmaşık bir süreç olmasına karşın, fotosentez kısaca şöyle özetlene*bilir:
    nCO2 + 2nH2O + Işık enerjisi → (CH2O)n + nO2 + nH2O
    Ancak heksoz şekerleri ve nişasta ana ürünler olduğundan, genelde aşağıdaki spesifik (basit) denklem fotosentezin ifadesinde kullanılır:
    6CO2 + 12H2O + Işık enerjisi → C6H12O6 + 6O2 + 6H2O + 673 Kalori
    Görüldüğü gibi, bitkiler fotosentez sırasın*da karbon dioksit ve su gibi inorganik molekül*leri birleştirerek şeker ve nişasta gibi enerji bakımından zengin organik bileşikler oluştururlar. Bu bileşikler özsu halinde bitki*nin bütün dokularına taşınır. Bitki de bu enerjiyle gelişmesini sürdürür, yeni yapraklar verir, çiçek açar, tohum ve meyve üretir.
    Fotosentez yalnız parlak güneş ışınlarıyla değil, örneğin yeterince ışık veren elektrik ampulleri gibi yapay ışık kaynaklarıyla da gerçekleştirilebilir.
    Fotosentezi gerçekleştiren özel kimyasal madde, bitkilere, özellikle yapraklara yeşil rengini veren klorofil pigmentidir. Bu pig*ment, ışık ışınlarındaki fotonları (enerji paketlerini) "yakalar" ve bu enerjiden yararlanarak karbon, hidrojen ve oksijen içeren basit karbonhidrat moleküllerinin, örneğin yüksek enerjili basit bir şeker olan glikozun oluşmasını sağlar.
    Fotosentezin denkleminden de anlaşılacağı gibi, bu süreçte karbon dioksit tüketilip oksi*jen üretilir. Havayı oksijence zenginleştiren bu süreç olmasaydı, canlıların solunumu ne*deniyle atmosferdeki oksijen çoktan tüken*miş olacaktı.

    Fotosentez Nerede Olur?
    Fotosentezin gerçekleştiği yer bitkilerin yeşil bölümleri, özellikle de yapraklarıdır. Bir yap*rağı mikroskop altında incelerseniz, yaprak hücrelerinde kloroplast denen yumurtamsı, küçük tanecikler görürsünüz. Fotosentezin gerçekleşmesi için gerekli olan klorofil bu taneciklerin içindedir; dolayısıyla fotosentez de kloroplastlarda olur.
    Güneş ışığı değişik renklerin bir bileşimidir ve bu renklerin enerji yükü birbirinden farklı*dır. Bu renklerin ayrıştırılmasıyla ortaya çı*kan ve tayf denen renk dizisinin bir ucunda kırmızı ve sarı tonları, öbür ucunda da mavi ve mor tonları bulunur.
    En çok enerji taşıyan, tayfın iki ucundaki bu renkler*dir. Bu nedenle bitkiler fotosentez sırasında güneş ışınlarından bu renkleri, daha doğrusu bu dalga boylarını soğurur.
    Buna karşılık tayfın ortasında yer alan yeşil tonlardaki renklerin enerji yükü daha az olduğu için, yapraklar bu dalga boylarındaki ışınların pek azını soğurup büyük bölümünü yansıtır. Yap*rakların yeşil görünmesinin nedeni de budur.