Depremin Oluşturduğu Değişmeler Nelerdir

Konusu 'Soru Bankası' forumundadır ve Bahar tarafından 12 Ağustos 2014 başlatılmıştır.

  1. Depremin Oluşturduğu Değişmeler

    Yer kabuğu katmanında türlü nedenlerle derin ve uzun çatlaklar oluşmuştur. Zamanla yeni Yer çatlaklar da oluşabilir. Fay denilen bu çatlaklar nedeniyle blok durumundaki büyük kaya kütleleri, magma üzerinde hareket eder. Bu blokların birdenbire ve değişik yönlerdeki hareketleri depremleri oluşturur. Yer altı sularının, toprak ve kayaları aşındırması ile oluşan mağaralar çökebilir

    Çöküntünün olduğu bölgede ve çevresinde hafif şiddette deprem olur. Depremler yeryüzünde yükselme ve alçalmalara, nehirlerin yatak değiştirmesine yol açar. Şiddetli bir depremden sonra hafif şiddetli depremler oluşabilir. Depremin oluşturduğu değişme ve zararlar, depremin şiddetine bağlıdır .


    Depremin yol açtığı zararlar şunlardır:
    Yer kabuğunda çatlaklar oluşur.
    Barajlar yıkılır ve bundan dolayı su baskınları olur.
    Binalar yıkılır veya büyük ölçüde zarar görür.
    Elektrik direkleri devrilir.
    Yollar bozulur.
    Köprüler yıkılır veya büyük ölçüde zarar görür.
    Yangınlar çıkar.
    Ölümler ve yaralanmalar olur. bunlardan başka ne gibi değişme ve zararlar oluşturabileceğini tartışınız.
    Ülkemiz deprem kuşağı üzerinde yer almaktadır. Yurdumuzda zaman zaman büyük depremler olmuştur. Bu depremler büyük can ve mal yitimlerine yol açmıştır.
    Haritada Türkiye’nin deprem bölgeleri ve tehlike dereceleri görülmektedir. Depremin şiddeti ve süresi, sismograf adı verilen aletle ölçülür.
    Depremin yeri, zamanı ve şiddeti günümüzde önceden belirlenememektedir. Depremin zararları en aza indirilebilir. Bunun için, olabilecek bir depreme karşı önceden gerekli önlemler alınmalıdır.

    Evmizi Depreme Nasıl Hazırlamalıyız
    Evdeki raflar duvara sıkıca monte edilmeli. Ağır eşyalar rafların alt katlarında durmalı.
    Cam eşyalar (yiyecek kavanozları, bardak, porselen gibi), yanıcı sprey ve ilaçlar alçak dolaplarda saklanmalı ve kapıları sıkıca kapatılmalı. Yangın riski yüksek mekânlarda mutlaka söndürme aleti bulunmalı.
    Ağır tablolar ve aynalar oturulan ve yatılan yerlerden uzağa aşılmalı.
    Avize gibi aydınlatma araçları oturulan bölgelerin üstünden uzağa monte edilmeli.
    Potansiyel yangın tehlikesi olan elektrik ve gaz sistemi sürekli kontrol edilmeli, bozukluk varsa tamir edilmeli.
    Buzdolabı, şofben gibi ağır ev alet ve makineleri duvara sıkıca bağlanmalı.
    Evinizi deprem uzmanlarına ve yetkililere kontrol ettirin ve yapılması gerekenleri uzmanlara yaptırın. Bina duvarlarındaki çatlak ve yarıkları tamir ettirin.
    Acil^durumda alınacak gerekli malzemeleri kolayca ulaşabileceğiniz yere koyun.

    Acil Malzemeler
    Işıldak veya fener, yedek pil
    Pille çalışan radyo, yedek pil
    ilkyardım çantası
    Kuru gıda, konserve ve su
    Konserve açacağı da olan çakı

    Sürekli kullanım gerektiren ilaçlar
    Yedek gözlük veya lens
    Bot veya spor ayakkabı
    Para ve kredi kartı

    Aile fertlerini Depreme nasıl hazırlamalıyız
    Aile fertlerini deprem sırasında nasıl davranma! konusunda eğitin. Evinizin içinde ve çevresinde deprem sırasında sığınılacak yerleri belirleyin ve aile üyelerine öğretin. “Ev Deprem Planı” hazırlayın.

    Aile fertlerine acil durumda elektrik, gaz, su vanalarını ve yanan ocakları nasıl kapatmaları gerektiğini öğretin

    Acil durumlarda nasıl ilkyardım uygulanacağı mümkünse bütün aile öğrensin. Evde mutlaka ilkyardım çantası bulundurun.

    Depremden sonra yangın, ağır yaralanma gibi c ramlarda haber verilecek itfaiye, ambulans ve kurtarma ekiplerinin telefon numaralarını ezberleyin ve telef rehberinin üzerine görülebilecek büyüklükte yazın.

    Deprem sırasında ve sonrasında şehir dışını aramak daha kolay olacağı için, şehir dışındaki bir yakınınızın telefon numarasını belirleyin. Bu numarayı (aile kontak numara aile fertlerine ve yakınlarınıza verin. Böylece herkes b birinden kolaylıkla haber alabilir.

    Aşağıdaki bilgileri içeren kartları aile bireyleri ile ; kın akraba ve komşularınıza verin. Böylece deprem sırasında kaybolan yakınlar birbirlerini kolayca bulur haber alır. Kartta olması gereken bilgiler;

    Acil durumda aranacak itfaiye, ambulans, polis numaraları

    Fertlerin birbirini kaybetmesi halinde buluşacak üç yer ismi,

    Acil durumda aranacak şehir dışında bulunan akraba veya arkadaşın ismi, adresi ve telefon numarası,

    Deprem sonrasında kapatılacak elektrik şalteri, su ve gaz vanalarının yeri,

    Aile bilgileri; anne ve babanın iş adresi ve tek numarası, çocukların okul adresleri ve telefon numaraları,

    Aile doktoru varsa ismi, telefon numarası ve çalı hastane,

    Ev yakınındaki en yakın hastane, itfaiye istasyon adresi ve telefon numarası.

    Deprem Sırasında
    Kapalı Mekanlarda
    Deprem sırasında alçak katlardaysanız ve dışarı çıkabiliyorsanız, çıkın. Yüksek katlardaysanız, içeride kalın, dışarı çıkmaya çalışmayın. Sakin olun. Paniğe kapılmayın ve koşuşturmayın. Depremler genellikle hafif sarsıntı ve gürültü ile başlar ve birkaç saniye sonra daha yıkıcı sarsıntılar gelir. Büyük bir depremde ayakta durmak, koşmak mümkün değildir. Dışarı çıkarken binalardan düşen cam ve molozlardan korunun. Önceden “Ev Deprem Planı” yaptıysanız, hemen uygulamaya geçin.

    Deprem sırasında çamaşır veya bulaşık makinesi gibi kolayca devrilmeyecek ağır eşyaların yanına uzanıp, kendinizi korumaya alın. Böylece çöken duvar veya kirişle makine arasındaki boşlukta kalıp, hava alabilirsiniz.

    Yatıyorsanız ve kaçma şansınız yoksa kendinizi yatağın yanındaki boşluğa atın.

    Masaya tutunun ve onunla birlikte hareket etmeye hazır olun. Deprem geçinceye kadar pozisyonunuzu değiştirmeyin.

    Pencere, şömine, vitrin, mutfak dolabı gibi kolayca devrilebilecek eşyalardan uzak durun.

    Yüksek katlı binadaysamz, asansörleri kullanmayın.

    Sinema, tiyatro, okul, büro gibi kalabalık yerlerde bulunuyorsanız, deprem anında merdivenlere veya asansöre koşmayın. Koltuk, sıra gibi en yakındaki güvenli yerde kendinizi korumaya alın.

    Olası gaz sızıntılarına karşı kesinlikle çakmak, kibrit ve mum yakmayın, sigara içmeyin.

    Bina Dışında
    Deprem sırasında binalardan dökülen yıkıntılar ve camlardan, bacalardan, elektrik direk ve tellerinden uzakta, güvenli bir alanda sarsıntının durmasını bekleyin.

    Araba İçinde
    Araba kullanıyorsanız, sarsıntı başladığında, eğer bulunduğunuz yer güvenli ise durun. Sarsıntı bitene kadar araç içinde kalın.
    Normal yol trafiğinden uzaklasın. Köprü, üstgeçit, tünel gibi çökmesi muhtemel yapılardan uzaklasın.
    Elektrik direkleri, enerji nakil hatları ve ağaçlardan uzak durun.

    Depremden Sonra
    Depremden sonra yangın ve parlamalara yol açabileceği için kesinlikle çakmak, kibrit, mum yakmayın. El feneri kullanın.

    Deprem durduğunda elektrik şalterini, gaz ve su vanalarını, yanan ocakları hemen kapatın. Yangına yol açabilecek kimyasal maddeler dökülmüşse, temizleyin.

    Kendinizi ve yanınızdakilerin sağlık durumlarını kontrol edin. Yaralılara ilkyardım uygulayın. Ciddi yara alanları tehlike altında değilse hareket ettirmeyin, güvenli bir yerde yetkililerin gelmesini bekleyin.

    Olası kesiklere karşı çıplak ayakla yürümeyin. Bulabiliyorsanız, kalın bot veya spor ayakkabı tercih edin.

    Bina içinde canlı olup olmadığını kontrol edin. Canlı kurtarma ekiplerine haber verin.

    Portatif radyonuzu açın ve yetkililerin açıklamalarını dinleyin.

    Acil durumlar dışında (itfaiye, ambulans gibi), yakınlarınıza haber vermek için dahi olsa telefonu kullanmayın. Telefon şebekesi bloke olur ve acil ihtiyaçlara dahi cevap veremez hale gelir.

    Evden acil ayrılmanız gerekmiyorsa, kırılan camları bantlayın.

    Evi terk ederken yanınıza el feneri, pilli radyo, su, kuru yiyecek, ilkyardım çantası, hava şartlarına uygun giysi, battaniye, para ve kredi kartı alın.

    Büyük bir depremden sonra artçı depremler mutlaka devam eder. Hasar gören evlere, uzmanlar kontrol etmeden kesinlikle girmeyin. Bazı artçı depremlerin zayıflamış yapılarda öncü depremler kadar büyük hasar verebileceğini unutmayın.

    Aracınızı itfaiye, ambulans gibi acil yardım getiren araçların yolundan çekin. Şehirden uzaklaşmaya çalışmayın. Kurtarma araçlarının gelmesini engelleyebilirsiniz ve yollar kapalı veya çökmüş olabilir.

    Yetkililere ve kurtarma ekiplerine yardımcı olun. Enkaz ve yıkıntılar arasında, sokaklarda acil olmadıkça dolaşıp, görevlilerin işini engellemeyin.

    ihtiyacınızdan fazla yardım malzemesi almayın.

    Temiz su bulamıyorsanız ve kaynatma imkânınız da yoksa, 20 litre suya bir çorba kaşığı çamaşır suyu katarak dezenfekte edebilirsiniz. Klorlanmamış su içmeyin.