Mikroplar Hakkında Kısa Bilgi

Konusu 'Biyoloji' forumundadır ve Chanyeol tarafından 21 Temmuz 2016 başlatılmıştır.

  1. Chanyeol

    Chanyeol Süper moderatör Yönetici

    Mikroplar

    Mikroplar, Birtakım hastalıklara neden olan ve gözle görülemeyecek kadar ufak olan canlı mikroorganizmalara mikrop adı verilir. Yaşayan en küçük canlı olan mikroplar çok eski yıllardan beri vardır. Fakat ilk olarak 1683 yılında varoldukları öğrenilmiştir. Mercek yapan Hollandalı tüccar Antony Van Leeuwenhoek mercekler ile çalıştığı sırada bu çok küçük canlıları keşfetmiştir.

    Yıllar boyunca bazı insanlar bir takım Mikroplar yani enfeksiyonlar sebebiyle hastalanıp hayatını kaybetmişlerdir. 1865 tarihine kadar insanlar hastalıklarının mikroplardan kaynaklandığını bilmeden yaşamışlardır fakat 1865 tarihinde Fransız bilim adamı Louis Pasteur günümüzde bildiğimiz mikroplar ile ilgili temel kuramı ortaya koymuştur. Bugün mikropların en büyük düşmanımız olduğunu bilmekteyiz. Oldukça küçük ve tek hücreli organizmalar olan mikroplar o kadar çok küçüktür ki ancak mikroskop ile görülebilir.

    Teknolojinin gelişmesi, yeni kullanılan ilaçlar ve korunma imkanlarının çoğalması nedeniyle günümüzde mikroplardan kaynaklanan ölümler yaklaşık % 90 oranında azalmıştır. Ancak mikroplar günümüzde insanlığı tehdit etmeye devam etmektedir. Mikroplardan kaynaklanan her hastalık farklı bir mikrobun sonucunda ortaya çıkar ve belirli bir hastalığın taşıdığı mikrop bir başka hastalığa neden olmaz. Örneğin kızıl hastalığının taşıdığın mikrop sıtma hastalığına neden olmaz. Müthiş hastalıklara neden olan mikropların bazıları ise insanlar için oldukça yararlıdır. Mikrop ya da Mikroorganizma diye isimlendirilen bu küçük düşmanlarımız bitkisel ve hayvansal yapıda olabilirler. Hayvansal yapıda olanlar protozoa bitkisel yapıda olanlar ise bakteri diye gruplanmaktadır.

    İki çeşit mikrop vardır;

    Yararlı mikroplar:
    İnsanlara zarar vermeyen ve terlik, masa, havlu ve yatakta bulunabilen mikroplardır. Aynı zamanda gıdalar için faydalanılan yoğurt, peynir ve sucuk üretiminde kullanılan yararlı mikroplar da bulunmaktadır.

    Zararlı mikroplar: Bu mikrop yani bakteri çeşitleri gıdaları bozulmalarına, çürümelerine neden olurlar ve bu gıdalardan mikroplar çoğalarak zararlı mikropları oluşturur ve bu durumda da bazı gıda zehirlenmeleri ortaya çıkabilir.

    Hastalığa neden olan mikroplar:

    A. Koklar:
    Eni ve boyu eşit orantıda olan küre şekline benzeyen mikroplardır.

    Streptokoklar: Zincir biçiminde olan yapıların üremesi, zincirin uzaması şeklinde oluştur.

    Diplokoklar: İki türün kendi içlerinde birleşmeleri sonucunda oluşurlar.

    Tetragenler: Dört türün bir araya gelerek birleşmesi sonucu oluşurlar.

    Staphilokoklar: Kokların düzensiz bir biçimde birleşmesi sonucunda meydana gelirler.

    B. Basiller: Dizanteri, tifo,paratifo, şarbon ve veba gibi etkenleri bu sınıftan olan çubuk biçiminde mikroplardır.

    C. Vibriyon: Kıvırcık şeklinde virgüle benzeyen yapıların birkaçı testere dişine benzeyen yapılarda bulunur. Bunlara kıvrık kıl spiroket adı verilir. Frengi amili mikrop bu gruptandır.

    Mikroplar yani bir başka deyişle bakteriler ikiye bölünerek çoğalırlar. Mikroplar sıcaklık, nem ve rutubet gibi kendileri için uygun olan ortamlarda çoğalırlar.

    Mikroplardan kaynaklanan gıda zehirlenmeleri nasıl olur ve belirtileri nelerdir?
    • Mikropların oldukça fazla miktarda bulunduğu ve zehir oluşma oranının az yada fazla olduğu gıdalar vardır.
    • Oldukça zehirli gıdalar arasında, yüksek proteinli ve nemli gıdalar yer alır.
    • Az risk teşkil eden gıdalar ise, az proteinli, az nemli ve az asitli gıdalardır.
    • Risk oranı yüksek olan gıdalar, peynir, süt ve et ürünleridir.
    • Mikroplara bağlı olarak olacak gıda zehirlenmeleri tüketilen gıdalarda aşırı derecede bakterilerin bulunduğunda gerçekleşir.
    Belirtileri: Bulantı ve kusma, yüksek ateş, karın ağrısı ve ishaldir. Bu tür zehirlenmeler 24 saat içerisinde oluşur ve bu durumda kesinlikle hastaneye gidilmeli ve gerekli önlemler alınmalıdır.

    Mikroplar nasıl bulaşır?
    Mikroplar vücuda solunum ve sindirim yoluyla ya da deri ve kan yoluyla girerler ve insandan insana ve gıdalar ile bulaşabilirler. İnsan vücuduna ulaşan mikroplar, uygun bir seviyeye geldiklerinde vücuda yerleşir ve hızlı olarak çoğalmaya başlarlar. Vücuda giren mikroplar bir takım savunma mekanizmaları ile karşılaşır ve vücutta kanda olan akyuvar oranı artar.

    Vücudun mikroplara karşı savunmaya geçerek tepki göstermesine bağışıklık adı verilir. Kulaklar, eller, boğaz ve burun da gıda zehirlenmesine sebep olan mikroplar oldukça çok bulunmaktadır. Mikroplarla vücuda bulaşan hastalıklar, tükürme, öksürme ve hapşırma yolu ile de bulaşır. Mesela tırnakların altında, kafa derisinde ve sivilceler de mikroplar bulunabilir. Bu nedenlerden dolayı hastane, misafirlik ve okul gibi toplu ortamlarda hijyene oldukça dikkat edilmesi gerekmektedir. Mikroplar soluduğumuz havada, çiğ gıdalarda, atık maddelerde, çöplerde, tozlu ortamlarda ve hayvanlarda oldukça fazla bulunur ve bulaşması çok kolaydır.

    Mikropların bulaşmaması için ne gibi önlemler alınabilir?
    Mikroplara maruz kalmamak için öncelikle temizlik ve hijyene oldukça özen göstermeliyiz, açık olan yaralarımıza gerekli olan özeni göstermeliyiz, evlerde hayvan bulundurmamaya dikkat etmeliyiz, yaptığımız yemeklerde kullandığımız malzemelerin iyice yıkanmış ve taze olmasına dikkat etmeliyiz, evde çöpleri bulundurmamalıyız, tuvalet temizliğine özen göstermeliyiz, kişisel bakım eşyalarını sürekli dezenfekte etmeliyiz, tüketeceğimiz gıdaların en son kullanma tarihlerini kontrol etmeliyiz, kimsenin kişisel eşyasını kullanmamalıyız, toplu taşıma araçlarını kullandığımız zamanlarda ellerimizi mutlaka dezenfekte etmeliyiz ve hasta olan kişilerle yakın temasta bulunmamalıyız.