Paragrafın Yardımcı Düşünceleri Nasıl Bulunur

Konusu 'Türkçe edebiyat' forumundadır ve Demir tarafından 29 Ocak 2014 başlatılmıştır.

  1. Paragrafın Yardımcı Düşünceleri nelerdir

    Her paragrafın tek bir konu üzerinde durduğunu ve bir anadüşünce etrafında döndüğünü söylemiştik. Paragrafta bunun dışında, anadüşüncenin daha iyi açıklanmasını sağlayan, onu daha belirgin hale getiren, işlediği konunun sınırlarını çizen düşünceler de vardır. Bu düşüncelere de paragrafın yardımcı düşünceleri denir. Bir paragrafta anadüşünce bir tane iken yardımcı düşünce sayısı birden fazla olabilir.

    Yardımcı düşünceyle ilgili sorular çoğu zaman olumsuz biçimdedir.

    “Bu paragraftan aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?”

    “Bu paragrafta aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?”

    “Bu parçadan aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?”

    gibi sorular hep yardımcı düşünceleri sormaktadır. Bir parça üzerinde yardımcı düşünceleri inceleyelim.

    Gündelik dil bilincimiz ile algımız, ister istemez birtakım toplumsal kalıplarla koşullanmıştır. Oysa şiirin, öykünün, romanın sunduğu kurmaca dünya, bizim yeni bir algı durumuna girmemizi gerektirir. Gerçekte, okuma sırasında bir beklentiden ötekine, bir varsayımdan ötekine geçerek sürdürdüğümüz bilinç etkinliği, bu yeni algı konumunun aranışından başka bir şey değildir. Haşim’in şiirindeki karanfil, bizim gündelik deneylerimizden tanıdığımız karanfil olmaktan çok uzaktır.”

    Şimdi bu parçadan hangi düşüncelerin çıkabileceğine bakalım.

    Toplumsal kalıplar algımızı ve bilincimizi koşullandırır.

    Şiir, öykü, roman gibi türler bize kurmaca bir dünyanın kapılarını açar.

    Şiirin kurduğu dünya ile romanınki birbirinden oldukça farklıdır.

    Okuma sırasında bilinç etkinliğimiz sürekli değişir.

    Şiirin etkileme gücü, düzyazıdan daha çoktur.

    Gündelik hayatta karşılaştığımız nesneler, şiirde karşımıza farklı nesneler olarak çıkabilir.

    Haşim şiirinde karanfili en güzel biçimde betimlemiştir.

    Parçayı incelediğimizde, şiirle romanın karşılaştırmasının yapılmadığını görürüz. Öyleyse c’deki cümle parçadan çıkmaz. Eserlerin etkileme gücünden söz edilmediğinden e, Haşim’in karanfili nasıl betimlediğinden söz edilmediğinden g parçadan çıkarılamaz. Diğerlerine ise parçada yer verilmiştir.