Prokaryot Ve Ökaryot Hücre Nedir?

Konusu 'Biyoloji' forumundadır ve Chanyeol tarafından 14 Temmuz 2016 başlatılmıştır.

  1. Chanyeol

    Chanyeol Süper moderatör Yönetici

    Prokaryot Ve Ökaryot Hücre

    Prokaryot ve ökaryot hücre, canlıları sınıflara ayırırken temelde hücre yapıları göz önüne alınmaktadır. Bunun için canlılar 2 üst aleme ayrılır. Şunlar kolay ilkel canlıların bulunduğu prokaryotlar ve ileri yapılı canlıların bulunduğu ökaryotlardır. Yapısal farklılıkları bakımından 2 basit hücre tipi yer alır. Biri bakterilerde rastlanan daha kolay hücre tipi, ötekisi ise diğer tüm hücrelerde rastlanan daha karma karışık hücre tipidir. Bu farklılığa dayanılarak canlılar prokaryot ve ökaryot hücreler olmak amacıyla 2 basit gruba ayrılır.

    Prokaryot hücreler: Belli bir çekirdekleri olmayan, kalıtım maddesi sitoplazmada dağınık yer alan basit hücrelerdir. Bunların zarları organelleri yoktur. Yalnızca ribozom organeli içermektedirler. Kimisi sitoplazma içinde klorofil pigmentleri veya hücre zarından meydana gelen mezozomlar olabilir. Örneğin; bakteriler ve mavi ve yeşil algler prokaryot hücre yapısına sahip canlılardır.

    Ökaryot hücreler:
    Belli bir çekirdek yapısına sahiptirler. Çekirdek içerisinde DNA, RNA, özel çekirdek sıvısı ve çekirdekçik benzeri yapılar yer alır. Zarlı ve zarsız organellere sahiplerdir. Örneğin; birey, hayvan, nebat, mantar ve protista benzeri canlıların hücreleri ökaryot hücre yapısına sahiptir.

    Prokaryot ve ökaryot hücreler arasındaki farklar

    Elektron mikroskobunun geliştirilmesiyle beraber, biyologlar hücre yapıları analiz imkanı buldular. Bu araştırmalar nihayetinde canlılar aleminde 2 basit hücre tipi meydana geldiği meydana çıktı. Prokaryotik ve ökaryotik hücre yapısal olarak daha kolay olan prokaryotik hücre yapısı yalnızca bakterilerde yer alır. Diğer tüm organizmalar başka bir deyişle protista, fungi (mantarlar), bitkiler ve hayvanlar, daha karma karışık olan ökaryotik hücre yapısına sahiptir.

    Prokaryot ve Ökaryot Hücre İncelenmesi
    • Prokaryot hücreler: Çekirdek zarı ve zarlı organeli mevcut olmayan hücrelere prokaryot hücreler denir. Kalıtım maddeleri sitoplazmaya yayılmış olarak yer alır. Sözgelişi, bakteriler ve mavi yeşil algler.
    • Ökaryot hücreler: Prokaryot hücrelerden fazladan fazla evrimleşmiş hücrelerdir. Kalıtım materyalleri zarla çevrilmiş çekirdek içerisinde yer alır ve zarlı organel taşırlar. Protista, fungi (mantarlar), nebatlar ve hayvanlar alemleri ökaryot hücre yapılı canlılardan meydana gelmiştir.
    Prokaryot ve Ökaryot Hücrelerin Ortak Özellikleri

    Bu nitelikleri kısacası şu biçimde sıralayabiliriz:
    • Hücre zarlarının alternatif yapıda olması
    • Her 2 hücre tipinde de kalıtım maddesinin DNA olması
    • Protein sentez mekanizmalarının ve ribozomlarının alternatif olması
    • Glikoliz benzeri birtakım tepkimelerin her 2 hücre tipinde de partner olarak görülmesi
    • Fotosentetik canlılarda fotosentez tepkimelerinin alternatif olması
    • Zar proteinlerini sentezleme ve hücre zarına yerleştirmede kullanılan mekanizmanın benzerliği
    Ökaryot hücrelerde bulunduğu takdirde prokaryot hücrelerde gözlenmeyen nitelikleri şu biçimde sıralayabiliriz;
    • Kalıtım materyalinin çekirdek zarıyla boşanmış özel bir kısım olan çekirdek içerisinde yer alması
    • Çekirdek içerisinde yer alan DNA larının protein bir kılıfla çevrili olması
    • Zarsı organellere sahip olmaları
    • Oksijenli solunum yapabilmek amacıyla özelleşmiş mitokondri organeline sahip olmaları
    • Fotosentez için özelleşmiş kloroplast organeline sahiptirler
    • Mikroflament ve mikrotübül yapılarından meydana gelmiştir, karma karışık yapılı hücre iskeletine sahip olmaları
    • Fagositoz ve pinositoz yapabilmek
    • Prokaryotl canlılardan daha karma karışık yapılı kamçı bulundurabilme özelliği.
    • Hücre ayrılması esnasında meydana gelen ve kromozomların terk etmesini imkanı sunan, mikrotübül yapısında olan iğ iplikleri
    • Her özellik için 2 gen transfer özelliği (diploidlik)
    • Mayoz ayrılma ve döllenmeden olan eşeyli eşey özelliği
    • Bazı ökaryotlarda (nebatler) yer alan selüloz yapılı hücre duvarı