Klasik Türk müziği sazlarından kanunda yer alan mandalların hangi amaçla kullanıldığını araştırınız

Konusu 'Bunları biliyormuydunuz' forumundadır ve Ceren tarafından 17 Eylül 2017 başlatılmıştır.

  1. Ceren

    Ceren Süper moderatör

    Katılım:
    4 Kasım 2014
    Mesajlar:
    2.247
    Klasik Türk müziği sazlarından kanunda nota tellerinin üzerinde yer alan mandalların hangi amaçlarla kullanıldığını araştırınız.

    Her kanun imalatçısının mandal diziliş sayısı(şekli)farklıdır.Müzik aletleri satan bir mağazanın vitrininde süslü püslü bir kanun gördünüz.Güzelliğine bakıp,imrenip almaya karar verirsiniz;aman dikkat!..Bu kanun özel yapılmış bir kanun olmaya bilir.Kaplama kanun dediğimiz,ucuz olması için göğsü ve diğer kısımları hakiki ağaç yerine,kontraplaktan yapılmış olabilir.İç çatısı,takozları zımparalanmadan odun gibi yerleştirilmiş olabilir.Bunlar ses vermeyen sağır kanunlardır.Mandalları eksiktir.Transpoze yaptığınız zaman diyez ve bemoller eksik gelir.Burguları akord tutmaz.
    Özel ve güzel yapılmış kanunlarda kimi üretici 5,kimi 6,7,8,9 mandal koyar.Diyez mandalları da her üreticiye göre değişir.Bemollerde genellikle her mandal bir koma olarak ayarlanır.Makamlarda en büyük bemol 5 koma olduğu için 5 mandal yeterli gelir.Bazıları diyez mandalların yüksekliğini arttırıp mandal sayısını 2-3 mandala kadar düşürürler.Tıpkı tanbur perde düzeninde olduğu gibi...
    Bir olay anlatayım:Yiğenimin müzik bilgisi yok.Sazcıya bir tanbur yaptırdı.Sazcı makamlara göre,her ses aralığına en az koma olarak 5 perde taktı.Yiğenim bukadar çok perdeyi görünce afalladı.Ben bukadar perde ile nasıl çalacağım diyerek;perdeleri söktürüp,azalttırdı.Sazcı aynı bağlama gibi her ses aralığına iki perde taktı.Çoğu tanburlar da böyledir.Fazla perdeliyi çalmak için makam bilgisinin olması lazım.Hangi makamda hangi perdeyi(sesi)kaç koma basacağınızı bilmeniz gerekir.
    Kanun'da da durum böyledir.Kimi imalatçı fazla,kimi az mandal takar.Türkiyenin en meşhur kanun imalatçısı İzmir'de "Ejder"dir.Mandal sayısı fazladır,fiyatı da ağız uçuklatır.